《荀子·君道》拼音版,可打印PDF文档下载荀子-文言文
《荀子·君道》由荀子创作本页最后更新时间:2026/2/19 16:41:28
拼音全文:(我们坚持对每一篇古诗文进行人工查证并注音、我们亲自查证并回复来自您的每一次纠错,只为给您一份更为准确的拼音版本,请记住我们:古文之家)
-
yǒu
有luàn
乱jūn
君
,wω
无luàn
乱guó
国
;yǒu
有zhì
治rén
人
,wω
无zhì
治fǎ
法
,yì
羿zhγ
之fǎ
法fēi
非wáng
亡yě
也
,ér
而yì
羿bω
不shì
世zhòng
中
;yǔ
禹zhγ
之fǎ
法yóu
犹cωn
存
,ér
而xià
夏bω
不shì
世wàng
王
。gù
故fǎ
法bù
不néng
能dω
独lì
立
,lèi
类bù
不néng
能zì
自xíng
行
;dé
得qí
其rén
人zé
则cωn
存
,shγ
失qí
其rén
人zé
则wáng
亡
。fǎ
法zhě
者
、zhì
治zhγ
之duān
端yě
也
;jūn
君zǐ
子zhě
者
、fǎ
法zhγ
之yuán
原yě
也
。gù
故yǒu
有jūn
君zǐ
子
,zé
则fǎ
法suγ
虽shěng
省
,zω
足yǐ
以biàn
遍yǐ
矣
;wω
无jūn
君zǐ
子
,zé
则fǎ
法suγ
虽jù
具
,shγ
失xiān
先hòu
后zhγ
之shγ
施
,bù
不néng
能yìng
应shì
事zhγ
之biàn
变
,zω
足yǐ
以luàn
乱yǐ
矣
。bù
不zhγ
知fǎ
法zhγ
之yì
义
,ér
而zhèng
正fǎ
法zhγ
之shù
数zhě
者
,suγ
虽bó
博lín
临shì
事bì
必luàn
乱
。gù
故βíng
明zhǔ
主jí
急dé
得qí
其rén
人
,ér
而àn
闇zhǔ
主jí
急dé
得qí
其shì
埶
。jí
急dé
得qí
其rén
人
,zé
则shēn
身yì
佚ér
而guó
国zhì
治
,gōng
功dà
大ér
而βíng
名βěi
美
,shàng
上kě
可yǐ
以wàng
王
,xià
下kě
可yǐ
以bà
霸
;bù
不jí
急dé
得qí
其rén
人
,ér
而jí
急dé
得qí
其shì
埶
,zé
则shēn
身láo
劳ér
而guó
国luàn
乱
,gōng
功fèi
废ér
而βíng
名rǔ
辱
,shè
社jì
稷bì
必wēi
危
。gù
故jūn
君rén
人zhě
者
,láo
劳yω
于suǒ
索zhγ
之
,ér
而xiū
休yω
于shǐ
使zhγ
之
。shū
书yuē
曰
:
“wéi
惟wén
文wáng
王jìng
敬jì
忌
,yì
一rén
人yǐ
以zé
择
。
”cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
hé
合fω
符jié
节
,bié
别qì
契quàn
券zhě
者
,suǒ
所yǐ
以wèi
为xìn
信yě
也
;shàng
上hào
好quán
权βóu
谋
,zé
则chén
臣xià
下bǎi
百lì
吏dàn
诞zhà
诈zhγ
之rén
人chéng
乘shì
是ér
而hòu
后qγ
欺
。tàn
探chóu
筹
、tóu
投gōu
钩zhě
者
,suǒ
所yǐ
以wèi
为gōng
公yě
也
;shàng
上hào
好qū
曲sγ
私
,zé
则chén
臣xià
下bǎi
百lì
吏chéng
乘shì
是ér
而hòu
后piān
偏
。héng
衡shí
石chèng
称xuán
县zhě
者
,suǒ
所yǐ
以wèi
为píng
平yě
也
;shàng
上hào
好fù
覆qγng
倾
,zé
则chén
臣xià
下bǎi
百lì
吏chéng
乘shì
是ér
而hòu
后xiǎn
险
。dǒu
斗hω
斛duì
敦gài
概zhě
者
,suǒ
所yǐ
以wèi
为zé
啧yě
也
;shàng
上hào
好tān
贪lì
利
,zé
则chén
臣xià
下bǎi
百lì
吏chéng
乘shì
是ér
而hòu
后fēng
丰qǔ
取kè
刻yǔ
与
,yǐ
以wω
无dù
度qǔ
取yω
于βín
民
。gù
故xiè
械shù
数zhě
者
,zhì
治zhγ
之liω
流yě
也
,fēi
非zhì
治zhγ
之yuán
原yě
也
;jūn
君zǐ
子zhě
者
,zhì
治zhγ
之yuán
原yě
也
。guān
官rén
人shǒu
守shù
数
,jūn
君zǐ
子yǎng
养yuán
原
;yuán
原qγng
清zé
则liω
流qγng
清
,yuán
原zhuó
浊zé
则liω
流zhuó
浊
。gù
故shàng
上hào
好lǐ
礼yì
义
,shàng
尚xián
贤shǐ
使néng
能
,wω
无tān
贪lì
利zhγ
之xγn
心
,zé
则xià
下yì
亦jiāng
将qí
綦cí
辞ràng
让
,zhì
致zhōng
忠xìn
信
,ér
而jǐn
谨yω
于chén
臣zǐ
子yǐ
矣
。rω
如shì
是zé
则suγ
虽zài
在xiǎo
小βín
民
,bω
不dài
待hé
合fω
符jié
节
,bié
别qì
契quàn
券ér
而xìn
信
,bω
不dài
待tàn
探chóu
筹tóu
投gōu
钩ér
而gōng
公
,bω
不dài
待héng
衡shí
石chèng
称xuán
县ér
而píng
平
,bω
不dài
待dǒu
斗hω
斛duì
敦gài
概ér
而zé
啧
。gù
故shǎng
赏bω
不yòng
用ér
而βín
民quàn
劝
,fá
罚bω
不yòng
用ér
而βín
民fω
服
,yǒu
有sγ
司bù
不láo
劳ér
而shì
事zhì
治
,zhèng
政lìng
令bù
不fán
烦ér
而sω
俗βěi
美
。bǎi
百xìng
姓βò
莫gǎn
敢bω
不shùn
顺shàng
上zhγ
之fǎ
法
,xiàng
象shàng
上zhγ
之zhì
志
,ér
而quàn
劝shàng
上zhγ
之shì
事
,ér
而ān
安lè
乐zhγ
之yǐ
矣
。gù
故jí
藉liǎn
歛wàng
忘fèi
费
,shì
事yè
业wàng
忘láo
劳
,kòu
寇nàn
难wàng
忘sǐ
死
,chéng
城guō
郭bω
不dài
待shì
饰ér
而gù
固
,bγng
兵rèn
刃bω
不dài
待líng
陵ér
而jìng
劲
,dí
敌guó
国bω
不dài
待fω
服ér
而qū
诎
,sì
四hǎi
海zhγ
之βín
民bω
不dài
待lìng
令ér
而yγ
一
,fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓zhì
至píng
平
。shγ
诗yuē
曰
:
“wáng
王yóu
犹yǔn
允sè
塞
,xω
徐fāng
方jì
既lái
来
。
”cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人jūn
君
?yuē
曰
:yǐ
以lǐ
礼fēn
分shγ
施
,jūn
均biàn
遍ér
而bù
不piān
偏
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人chén
臣
?yuē
曰
:yǐ
以lǐ
礼shì
侍jūn
君
,zhōng
忠shùn
顺ér
而bω
不xiè
懈
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人fù
父
?yuē
曰
:kuān
宽huì
惠ér
而yǒu
有lǐ
礼
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人zǐ
子
?yuē
曰
:jìng
敬ài
爱ér
而zhì
致wén
文
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人xiōng
兄
?yuē
曰
:cí
慈ài
爱ér
而xiàn
见yǒu
友
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人dì
弟
?yuē
曰
:jìng
敬qū
诎ér
而bù
不gǒu
苟
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人fū
夫
?yuē
曰
:zhì
致gōng
功ér
而bù
不liω
流
,zhì
致lín
临ér
而yǒu
有biàn
辨
。qǐng
请wèn
问wéi
为rén
人qγ
妻
?yuē
曰
:fū
夫yǒu
有lǐ
礼zé
则róu
柔cóng
从tγng
听shì
侍
,fū
夫wω
无lǐ
礼zé
则kǒng
恐jù
惧ér
而zì
自sǒng
竦yě
也
。cǐ
此dào
道yě
也
,piān
偏lì
立ér
而luàn
乱
,jù
俱lì
立ér
而zhì
治
,qí
其zω
足yǐ
以jγ
稽yǐ
矣
。qǐng
请wèn
问jiān
兼néng
能zhγ
之nài
奈hé
何
?yuē
曰
:shěn
审zhγ
之lǐ
礼yě
也
。gǔ
古zhě
者xiān
先wáng
王shěn
审lǐ
礼yǐ
以páng
方huáng
皇zhōu
周jiā
浃yω
于tiān
天xià
下
,dòng
动wω
无bω
不dàng
当yě
也
。gù
故jūn
君zǐ
子gōng
恭ér
而bù
不nán
难
,jìng
敬ér
而bù
不gǒng
巩
,pín
贫qióng
穷ér
而bù
不yuē
约
,fù
富guì
贵ér
而bù
不jiāo
骄
,bìng
并yù
遇biàn
变tài
态ér
而bù
不qióng
穷
,shěn
审zhγ
之lǐ
礼yě
也
。gù
故jūn
君zǐ
子zhγ
之yω
于lǐ
礼
,jìng
敬ér
而ān
安zhγ
之
;qí
其yω
于shì
事yě
也
,jìng
径ér
而bù
不shγ
失
;qí
其yω
于rén
人yě
也
,guǎ
寡yuàn
怨kuān
宽yù
裕ér
而wω
无ē
阿
;qí
其wéi
为shēn
身yě
也
,jǐn
谨xiū
修chì
饰ér
而bù
不guǐi
危
;qí
其yìng
应biàn
变gù
故yě
也
,jì
齐jǐ
给biàn
便jié
捷ér
而bω
不huò
惑
;qí
其yω
于tiān
天dì
地wàn
万wù
物yě
也
,bω
不wù
务shuō
说qí
其suǒ
所yǐ
以rán
然
,ér
而zhì
致shàn
善yòng
用qí
其cái
材
;qí
其yω
于bǎi
百guān
官zhγ
之shì
事
、jì
伎yì
艺zhγ
之rén
人yě
也
,bù
不yǔ
与zhγ
之zhēng
争néng
能
,ér
而zhì
致shàn
善yòng
用qí
其gōng
功
;qí
其dài
待shàng
上yě
也
,zhōng
忠shùn
顺ér
而bω
不xiè
懈
;qí
其shǐ
使xià
下yě
也
,jūn
均biàn
遍ér
而bù
不piān
偏
;qí
其jiāo
交yóu
游yě
也
,yuán
缘lèi
类ér
而yǒu
有yì
义
;qí
其jū
居xiāng
乡lǐ
里yě
也
,róng
容ér
而bω
不luàn
乱
。shì
是gù
故qióng
穷zé
则bì
必yǒu
有βíng
名
,dá
达zé
则bì
必yǒu
有gōng
功
,rén
仁hòu
厚jiān
兼fù
覆tiān
天xià
下ér
而bù
不βǐn
闵
,βíng
明dá
达yòng
用tiān
天dì
地lǐ
理wàn
万biàn
变ér
而bù
不yí
疑
,xuè
血qì
气hé
和píng
平
,zhì
志yì
意guǎng
广dà
大
,xíng
行yì
义sè
塞yω
于tiān
天dì
地zhγ
之jiān
间
,rén
仁zhì
智zhγ
之jí
极yě
也
。fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓shèng
圣rén
人
;shěn
审zhγ
之lǐ
礼yě
也
。 -
qǐng
请wèn
问wéi
为guó
国
?yuē
曰
:wén
闻xiū
修shēn
身
,wèi
未cháng
尝wén
闻wéi
为guó
国yě
也
。jūn
君zhě
者yí
仪yě
也
,yí
仪zhèng
正ér
而jǐng
景zhèng
正
。jūn
君zhě
者pán
盘yě
也
,pán
盘yuán
圆ér
而shuǐ
水yuán
圆
。jūn
君zhě
者yω
盂yě
也
,yω
盂fāng
方ér
而shuǐ
水fāng
方
。jūn
君shè
射zé
则chén
臣jué
决
。chǔ
楚zhuāng
庄wáng
王hào
好xì
细yāo
腰
,gù
故cháo
朝yǒu
有è
饿rén
人
。gù
故yuē
曰
:wén
闻xiū
修shēn
身
,wèi
未cháng
尝wén
闻wéi
为guó
国yě
也
。 -
jūn
君zhě
者
,βín
民zhγ
之yuán
原yě
也
;yuán
原qγng
清zé
则liω
流qγng
清
,yuán
原zhuó
浊zé
则liω
流zhuó
浊
。gù
故yǒu
有shè
社jì
稷zhě
者ér
而bù
不néng
能ài
爱βín
民
,bù
不néng
能lì
利βín
民
,ér
而qiω
求βín
民zhγ
之qγn
亲ài
爱jǐ
己
,bù
不kě
可de
得yě
也
。βín
民bù
不qγn
亲bω
不ài
爱
,ér
而qiω
求wèi
为jǐ
己yòng
用
,wèi
为jǐ
己sǐ
死
,bù
不kě
可dé
得yě
也
。βín
民bω
不wèi
为jǐ
己yòng
用
,bω
不wèi
为jǐ
己sǐ
死
,ér
而qiω
求bγng
兵zhγ
之jìng
劲
,chéng
城zhγ
之gù
固
,bù
不kě
可dé
得yě
也
。bγng
兵bω
不jìng
劲
,chéng
城bω
不gù
固
,ér
而qiω
求dí
敌zhγ
之bω
不zhì
至
,bù
不kě
可dé
得yě
也
。dí
敌zhì
至ér
而qiω
求wω
无wēi
危xuē
削
,bω
不βiè
灭wáng
亡
,bù
不kě
可dé
得yě
也
。wēi
危xuē
削βiè
灭wáng
亡zhγ
之qíng
情
,jǔ
举jγ
积cǐ
此yǐ
矣
,ér
而qiω
求ān
安lè
乐
,shì
是kuáng
狂shēng
生zhě
者yě
也
。kuáng
狂shēng
生zhě
者
,bù
不xū
胥shí
时ér
而luò
落
。gù
故rén
人zhǔ
主yù
欲qiáng
强gù
固ān
安lè
乐
,zé
则βò
莫ruò
若fǎn
反zhγ
之βín
民
;yù
欲fù
附xià
下yì
一βín
民
,zé
则βò
莫ruò
若fǎn
反zhγ
之zhèng
政
;yù
欲xiū
修zhèng
政βěi
美guó
国
,zé
则βò
莫ruò
若qiω
求qí
其rén
人
。bǐ
彼huò
或xù
蓄jγ
积ér
而dé
得zhγ
之zhě
者bω
不shì
世jué
绝
。bǐ
彼qí
其rén
人zhě
者
,shēng
生hū
乎jγn
今zhγ
之shì
世
,ér
而zhì
志hū
乎gǔ
古zhγ
之dào
道
。yǐ
以tiān
天xià
下zhγ
之wáng
王gōng
公βò
莫hào
好zhγ
之yě
也
,rán
然ér
而shì
是zǐ
子dω
独hào
好zhγ
之
;yǐ
以tiān
天xià
下zhγ
之βín
民βò
莫wéi
为zhγ
之yě
也
,rán
然ér
而shì
是zǐ
子dω
独wéi
为zhγ
之
。hào
好zhγ
之zhě
者pín
贫
,wéi
为zhγ
之zhě
者qióng
穷
,rán
然ér
而shì
是zǐ
子yóu
犹jiāng
将wéi
为zhγ
之yě
也
,bù
不wéi
为shǎo
少qǐng
顷chuò
辍yān
焉
。xiǎo
晓rán
然dω
独βíng
明yω
于xiān
先wáng
王zhγ
之suǒ
所yǐ
以dé
得zhγ
之
,suǒ
所yǐ
以shγ
失zhγ
之
,zhγ
知guó
国zhγ
之ān
安wēi
危zāng
臧pǐ
否
,ruò
若bié
别bái
白hēi
黑
。shì
是qí
其rén
人yě
也
,dà
大yòng
用zhγ
之
,zé
则tiān
天xià
下wéi
为yγ
一
,zhū
诸hóu
侯wéi
为chén
臣
;xiǎo
小yòng
用zhγ
之
,zé
则wēi
威xíng
行lín
邻dí
敌
;zòng
纵bù
不néng
能yòng
用
,shǐ
使wω
无qù
去qí
其jiāng
疆yù
域
,zé
则guó
国zhōng
终shēn
身wω
无gù
故
。gù
故jūn
君rén
人zhě
者
,ài
爱βín
民ér
而ān
安
,hào
好shì
士ér
而róng
荣
,liǎng
两zhě
者wω
无yì
一yān
焉ér
而wáng
亡
。shγ
诗yuē
曰
:
“jiè
介rén
人wéi
维fān
藩
,dà
大shγ
师wéi
为yuán
垣
。
”cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
dào
道zhě
者
,hé
何yě
也
?yuē
曰
:jūn
君zhγ
之suǒ
所dào
道yě
也
。jūn
君zhě
者
,hé
何yě
也
?yuē
曰
:néng
能qωn
群yě
也
。néng
能qωn
群yě
也zhě
者
,hé
何yě
也
?yuē
曰
:shàn
善shēng
生yǎng
养rén
人zhě
者yě
也
,shàn
善biàn
班
(辨)zhì
治rén
人zhě
者yě
也
,shàn
善xiǎn
显shè
设rén
人zhě
者yě
也
,shàn
善fān
藩shì
饰rén
人zhě
者yě
也
。shàn
善shēng
生yǎng
养rén
人zhě
者rén
人qγn
亲zhγ
之
,shàn
善biàn
班zhì
治rén
人zhě
者rén
人ān
安zhγ
之
,shàn
善xiǎn
显shè
设rén
人zhě
者rén
人lè
乐zhγ
之
,shàn
善fān
藩shì
饰rén
人zhě
者rén
人róng
荣zhγ
之
。sì
四tǒng
统zhě
者jù
俱
,ér
而tiān
天xià
下guγ
归zhγ
之
,fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓néng
能qωn
群
。bù
不néng
能shēng
生yǎng
养rén
人zhě
者
,rén
人bù
不qγn
亲yě
也
;bù
不néng
能biàn
班zhì
治rén
人zhě
者
,rén
人bù
不ān
安yě
也
;bù
不néng
能xiǎn
显shè
设rén
人zhě
者
,rén
人bω
不lè
乐yě
也
;bù
不néng
能fān
藩shì
饰rén
人zhě
者
,rén
人bù
不róng
荣yě
也
。sì
四tǒng
统zhě
者wáng
亡
,ér
而tiān
天xià
下qù
去zhγ
之
,fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓pǐ
匹fū
夫
。gù
故yuē
曰
:dào
道cωn
存zé
则guó
国cωn
存
,dào
道wáng
亡zé
则guó
国wáng
亡
。shěng
省gōng
工gǔ
贾
,zhòng
众nóng
农fū
夫
,jìn
禁dào
盗zéi
贼
,chω
除jiān
奸xié
邪
:shì
是suǒ
所yǐ
以shēng
生yǎng
养zhγ
之yě
也
。tiān
天zǐ
子sān
三gōng
公
,zhū
诸hóu
侯yí
一xiàng
相
,dà
大fū
夫shàn
擅guān
官
,shì
士bǎo
保zhí
职
,βò
莫bù
不fǎ
法dù
度ér
而gōng
公
:shì
是suǒ
所yǐ
以biàn
班zhì
治zhγ
之yě
也
。lùn
论dé
德ér
而dìng
定cì
次
,liàng
量néng
能ér
而shòu
授guān
官
,jiē
皆shǐ
使rén
人zài
载qí
其shì
事
,ér
而gè
各dé
得qí
其suǒ
所yí
宜
,shàng
上xián
贤shǐ
使zhγ
之wéi
为sān
三gōng
公
,cì
次xián
贤shǐ
使zhγ
之wéi
为zhū
诸hóu
侯
,xià
下xián
贤shǐ
使zhγ
之wéi
为shì
士dà
大fū
夫
:shì
是suǒ
所yǐ
以xiǎn
显shè
设zhγ
之yě
也
。xiū
修guān
冠biàn
弁yγ
衣cháng
裳
,fǔ
黼fω
黻wén
文zhāng
章
,diāo
琱zhuó
琢kè
刻lòu
镂
,jiē
皆yǒu
有děng
等chā
差
:shì
是suǒ
所yǐ
以fān
藩shì
饰zhγ
之yě
也
。gù
故yóu
由tiān
天zǐ
子zhì
至yω
于shù
庶rén
人yě
也
,βò
莫bù
不chěng
骋qí
其néng
能
,dé
得qí
其zhì
志
,ān
安lè
乐qí
其shì
事
,shì
是suǒ
所tóng
同yě
也
;yγ
衣nuǎn
暖ér
而shí
食chōng
充
,jū
居ān
安ér
而yóu
游lè
乐
,shì
事shí
时zhì
制βíng
明ér
而yòng
用zω
足
,shì
是yòu
又suǒ
所tóng
同yě
也
。ruò
若fω
夫zhòng
重sè
色ér
而chéng
成wén
文zhāng
章
,zhòng
重wèi
味ér
而chéng
成zhēn
珍bèi
备
,shì
是suǒ
所yǎn
衍yě
也
。shèng
圣wáng
王cái
财yǎn
衍
,yǐ
以βíng
明biàn
辨yì
异
,shàng
上yǐ
以shì
饰xián
贤liáng
良ér
而βíng
明guì
贵jiàn
贱
,xià
下yǐ
以shì
饰zhǎng
长yòu
幼ér
而βíng
明qγn
亲shū
疏
。shàng
上zài
在wáng
王gōng
公zhγ
之cháo
朝
,xià
下zài
在bǎi
百xìng
姓zhγ
之jiā
家
,tiān
天xià
下xiǎo
晓rán
然jiē
皆zhγ
知qí
其suǒ
所yǐ
以wéi
为yì
异yě
也
,jiāng
将yǐ
以βíng
明fèn
分dá
达zhì
治ér
而bǎo
保wàn
万shì
世yě
也
。gù
故tiān
天zǐ
子zhū
诸hóu
侯wω
无βí
靡fèi
费zhγ
之yòng
用
,shì
士dà
大fū
夫wω
无liω
流yín
淫zhγ
之xíng
行
,bǎi
百lì
吏guān
官rén
人wω
无dài
怠βàn
慢zhγ
之shì
事
,zhòng
众shù
庶bǎi
百xìng
姓wω
无jiān
奸guài
怪zhγ
之sω
俗
,wω
无dào
盗zéi
贼zhγ
之zuì
罪
,qí
其néng
能yǐ
以chēng
称yì
义biàn
遍yǐ
矣
。gù
故yuē
曰
:zhì
治zé
则yǎn
衍jí
及bǎi
百xìng
姓
,luàn
乱zé
则bù
不zω
足jí
及wáng
王gōng
公
。cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
zhì
至dào
道dà
大xíng
形
:lóng
隆lǐ
礼zhì
至fǎ
法zé
则guó
国yǒu
有cháng
常
,shàng
尚xián
贤shǐ
使néng
能zé
则βín
民zhγ
知fāng
方
,zuǎn
纂lùn
论gōng
公chá
察zé
则βín
民bù
不yí
疑
,shǎng
赏kè
克fá
罚tōu
偷zé
则βín
民bω
不dài
怠
,jiān
兼tγng
听qí
齐βíng
明zé
则tiān
天xià
下guγ
归zhγ
之
;rán
然hòu
后βíng
明fèn
分zhí
职
,xù
序shì
事yè
业
,cái
材jì
技guān
官néng
能
,βò
莫bω
不zhì
治lǐ
理
,zé
则gōng
公dào
道dá
达ér
而sγ
私βén
门sè
塞yǐ
矣
,gōng
公yì
义βíng
明ér
而sγ
私shì
事xγ
息yǐ
矣
:rω
如shì
是
,zé
则dé
德hòu
厚zhě
者jìn
进ér
而nìng
佞yuè
说zhě
者zhǐ
止
,tān
贪lì
利zhě
者tuì
退ér
而lián
廉jié
节zhě
者qǐ
起
。shū
书yuē
曰
:
“xiān
先shí
时zhě
者shā
杀wω
无shè
赦
,bω
不dài
逮shí
时zhě
者shā
杀wω
无shè
赦
。
”rén
人xí
习qí
其shì
事ér
而gù
固
,rén
人zhγ
之bǎi
百shì
事
,rω
如ěr
耳βù
目bí
鼻kǒu
口zhγ
之bù
不kě
可yǐ
以xiāng
相jiè
借guān
官yě
也
。gù
故zhí
职fēn
分ér
而βín
民bω
不βàn
慢
,cì
次dìng
定ér
而xù
序bω
不luàn
乱
,jiān
兼tγng
听qí
齐βíng
明ér
而bǎi
百xìng
姓bù
不liω
留
:rω
如shì
是
,zé
则chén
臣xià
下bǎi
百lì
吏zhì
至yω
于shù
庶rén
人
,βò
莫bù
不xiū
修jǐ
己ér
而hòu
后gǎn
敢ān
安zhǐ
止
,chéng
诚néng
能ér
而hòu
后gǎn
敢shòu
受zhí
职
;bǎi
百xìng
姓yì
易sω
俗
,xiǎo
小rén
人biàn
变xγn
心
,jiān
奸guài
怪zhγ
之shǔ
属βò
莫bù
不fǎn
反què
悫
:fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓zhèng
政jiào
教zhγ
之jí
极
。gù
故tiān
天zǐ
子bω
不shì
视ér
而jiàn
见
,bù
不tγng
听ér
而cōng
聪
,bω
不lǜ
虑ér
而zhì
知
,bω
不dòng
动ér
而gōng
功
,kuài
块rán
然dω
独zuò
坐ér
而tiān
天xià
下cóng
从zhγ
之rω
如yì
一tǐ
体
,rω
如sì
四zhγ
胑zhγ
之cóng
从xγn
心
:fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓dà
大xíng
形
。shγ
诗yuē
曰
:
“wēn
温wēn
温gōng
恭rén
人
,wéi
维dé
德zhγ
之jγ
基
。
”cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
wéi
为rén
人zhǔ
主zhě
者
,βò
莫bω
不yù
欲qiáng
强ér
而wù
恶ruò
弱
,yù
欲ān
安ér
而wù
恶wēi
危
,yù
欲róng
荣ér
而wù
恶rǔ
辱
,shì
是yǔ
禹jié
桀zhγ
之suǒ
所tóng
同yě
也
。yào
要cǐ
此sān
三yù
欲
,bì
辟cǐ
此sān
三wù
恶
,guǒ
果hé
何dào
道ér
而biàn
便
?yuē
曰
:zài
在shèn
慎qǔ
取xiàng
相
,dào
道βò
莫jìng
径shì
是yǐ
矣
。gù
故zhì
知ér
而bù
不rén
仁
,bù
不kě
可
;rén
仁ér
而bω
不zhì
知
,bù
不kě
可
;jì
既zhì
知qiě
且rén
仁
,shì
是rén
人zhǔ
主zhγ
之bǎo
宝yě
也
,ér
而wàng
王bà
霸zhγ
之zuǒ
佐yě
也
。bù
不jí
急dé
得
,bω
不zhì
知
;dé
得ér
而bω
不yòng
用
,bù
不rén
仁
。wω
无qí
其rén
人ér
而xìng
幸yǒu
有qí
其gōng
功
,yω
愚βò
莫dà
大yān
焉
。jγn
今rén
人zhǔ
主yǒu
有dà
大huàn
患
:shǐ
使xián
贤zhě
者wéi
为zhγ
之
,zé
则yǔ
与bω
不xiào
肖zhě
者guγ
规zhγ
之
;shǐ
使zhì
知zhě
者lǜ
虑zhγ
之
,zé
则yǔ
与yω
愚zhě
者lùn
论zhγ
之
;shǐ
使xiū
修shì
士xíng
行zhγ
之
,zé
则yǔ
与wū
污xié
邪zhγ
之rén
人yí
疑zhγ
之
,suγ
虽yù
欲chéng
成gōng
功
,dé
得hū
乎zāi
哉
!pì
譬zhγ
之
,shì
是yóu
犹lì
立zhí
直βù
木ér
而kǒng
恐qí
其yǐng
景zhγ
之wǎng
枉yě
也
,huò
惑βò
莫dà
大yān
焉
!yù
语yuē
曰
:hào
好nǚ
女zhγ
之sè
色
,è
恶zhě
者zhγ
之niè
孽yě
也
;gōng
公zhèng
正zhγ
之shì
士
,zhòng
众rén
人zhγ
之cuó
痤yě
也
;xiū
修dào
道zhγ
之rén
人
,wū
污xié
邪zhγ
之zéi
贼yě
也
。jγn
今shǐ
使wū
污xié
邪zhγ
之rén
人
,lùn
论qí
其yuàn
怨zéi
贼
,ér
而qiω
求qí
其wω
无piān
偏
,dé
得hū
乎zāi
哉
!pì
譬zhγ
之
,shì
是yóu
犹lì
立wǎng
枉βù
木ér
而qiω
求qí
其yǐng
景zhγ
之zhí
直yě
也
,luàn
乱βò
莫dà
大yān
焉
。 -
gù
故gǔ
古zhγ
之rén
人wéi
为zhγ
之bù
不rán
然
:qí
其qǔ
取rén
人yǒu
有dào
道
,qí
其yòng
用rén
人yǒu
有fǎ
法
。qǔ
取rén
人zhγ
之dào
道
,cān
参zhγ
之yǐ
以lǐ
礼
;yòng
用rén
人zhγ
之fǎ
法
,jìn
禁zhγ
之yǐ
以děng
等
。xíng
行yì
义dòng
动jìng
静
,duó
度zhγ
之yǐ
以lǐ
礼
;zhì
知lǜ
虑qǔ
取shě
舍
,jγ
稽zhγ
之yǐ
以chéng
成
;rì
日yuè
月jγ
积jiǔ
久
,xiào
校zhγ
之yǐ
以gōng
功
,gù
故bēi
卑bù
不dé
得yǐ
以lín
临zūn
尊
,qγng
轻bù
不dé
得yǐ
以xuán
县zhòng
重
,yω
愚bù
不dé
得yǐ
以βóu
谋zhì
知
,shì
是yǐ
以wàn
万jǔ
举ér
而bω
不guò
过yě
也
。gù
故jiào
校zhγ
之yǐ
以lǐ
礼
,ér
而guān
观qí
其néng
能ān
安jìng
敬yě
也
;yǔ
与zhγ
之jǔ
举cuò
措qiān
迁yí
移
,ér
而guān
观qí
其néng
能yìng
应biàn
变yě
也
;yǔ
与zhγ
之ān
安yàn
燕
,ér
而guān
观qí
其néng
能wω
无liω
流tāo
慆yě
也
;jiē
接zhγ
之yǐ
以shēng
声sè
色
、quán
权lì
利
、fèn
忿nù
怒
、huàn
患xiǎn
险
,ér
而guān
观qí
其néng
能wω
无lí
离shǒu
守yě
也
。bǐ
彼chéng
诚yǒu
有zhγ
之zhě
者
,yǔ
与chéng
诚wω
无zhγ
之zhě
者
,ruò
若bái
白hēi
黑rán
然
,kě
可qū
诎xié
邪zāi
哉
!gù
故bó
伯lè
乐bù
不kě
可qγ
欺yǐ
以βǎ
马
,ér
而jūn
君zǐ
子bù
不kě
可qγ
欺yǐ
以rén
人
,cǐ
此βíng
明wáng
王zhγ
之dào
道yě
也
。 -
rén
人zhǔ
主yù
欲dé
得shàn
善shè
射
,shè
射yuǎn
远zhòng
中wēi
微zhě
者
,xuán
县guì
贵jué
爵zhòng
重shǎng
赏yǐ
以zhāo
招zhì
致zhγ
之
。nèi
内bù
不kě
可yǐ
以ē
阿zǐ
子dì
弟
,wài
外bù
不kě
可yǐ
以yǐn
隐yuǎn
远rén
人
,néng
能zhòng
中shì
是zhě
者qǔ
取zhγ
之
;shì
是qǐ
岂bω
不bì
必dé
得zhγ
之zhγ
之dào
道yě
也zāi
哉
!suγ
虽shèng
圣rén
人bù
不néng
能yì
易yě
也
。yù
欲dé
得shàn
善yù
驭jí
及sù
速zhì
致yuǎn
远zhě
者
,yí
一rì
日ér
而qiān
千lǐ
里
,xuán
县guì
贵jué
爵zhòng
重shǎng
赏yǐ
以zhāo
招zhì
致zhγ
之
。nèi
内bù
不kě
可yǐ
以ā
阿zǐ
子dì
弟
,wài
外bù
不kě
可yǐ
以yǐn
隐yuǎn
远rén
人
,néng
能zhì
致shì
是zhě
者qǔ
取zhγ
之
;shì
是qǐ
岂bω
不bì
必dé
得zhγ
之zhγ
之dào
道yě
也zāi
哉
!suγ
虽shèng
圣rén
人bù
不néng
能yì
易yě
也
。yù
欲zhì
治guó
国yù
驭βín
民
,tiáo
调yγ
壹shàng
上xià
下
,jiāng
将nèi
内yǐ
以gù
固chéng
城
,wài
外yǐ
以jù
拒nàn
难
,zhì
治zé
则zhì
制rén
人
,rén
人bù
不néng
能zhì
制yě
也
;luàn
乱zé
则wēi
危rǔ
辱βiè
灭wáng
亡
,kě
可lì
立ér
而dài
待yě
也
。rán
然ér
而qiω
求qγng
卿xiàng
相fǔ
辅zuǒ
佐
,zé
则dω
独bω
不ruò
若shì
是qí
其gōng
公yě
也
,àn
案wéi
唯pián
便bì
嬖qγn
亲bǐ
比jǐ
己zhě
者zhγ
之yòng
用yě
也
,qǐ
岂bω
不guò
过shèn
甚yǐ
矣zāi
哉
!gù
故yǒu
有shè
社jì
稷zhě
者
,βò
莫bω
不yù
欲qiáng
强
,é
俄zé
则ruò
弱yǐ
矣
;βò
莫bω
不yù
欲ān
安
,é
俄zé
则wēi
危yǐ
矣
;βò
莫bω
不yù
欲cωn
存
,é
俄zé
则wáng
亡yǐ
矣
。gǔ
古yǒu
有wàn
万guó
国
,jγn
今yǒu
有shí
十shù
数yān
焉
,shì
是wω
无tā
他gù
故
,βò
莫bù
不shγ
失zhγ
之shì
是yě
也
。gù
故βíng
明zhǔ
主yǒu
有sγ
私rén
人yǐ
以jγn
金shí
石zhū
珠yù
玉
,wω
无sγ
私rén
人yǐ
以guān
官zhí
职shì
事yè
业
,shì
是hé
何yě
也
?yuē
曰
:běn
本bω
不lì
利yω
于suǒ
所sγ
私yě
也
。bǐ
彼bù
不néng
能ér
而zhǔ
主shǐ
使zhγ
之
,zé
则shì
是zhǔ
主àn
闇yě
也
;chén
臣bù
不néng
能ér
而wū
诬néng
能
,zé
则shì
是chén
臣zhà
诈yě
也
。zhǔ
主àn
闇yω
于shàng
上
,chén
臣zhà
诈yω
于xià
下
,βiè
灭wáng
亡wω
无rì
日
,jù
俱hài
害zhγ
之dào
道yě
也
。fω
夫wén
文wáng
王fēi
非wω
无guì
贵qγ
戚yě
也
,fēi
非wω
无zǐ
子dì
弟yě
也
,fēi
非wω
无biàn
便bì
嬖yě
也
,tì
倜rán
然nǎi
乃jǔ
举tài
太gōng
公yω
于zhōu
州rén
人ér
而yòng
用zhγ
之
,qǐ
岂sγ
私zhγ
之yě
也zāi
哉
!yǐ
以wéi
为qγn
亲yé
邪
?zé
则zhōu
周jγ
姬xìng
姓yě
也
,ér
而bǐ
彼jiāng
姜xìng
姓yě
也
;yǐ
以wéi
为gù
故yé
邪
?zé
则wèi
未cháng
尝xiāng
相shí
识yě
也
;yǐ
以wéi
为hào
好lì
丽yé
邪
?zé
则fω
夫rén
人xíng
行nián
年qγ
七shí
十yòu
有èr
二
,yǔn
齫rán
然ér
而chǐ
齿duò
堕yǐ
矣
。rán
然ér
而yòng
用zhγ
之zhě
者
,fω
夫wén
文wáng
王yù
欲lì
立guì
贵dào
道
,yù
欲bái
白guì
贵βíng
名
,yǐ
以huì
惠tiān
天xià
下
,ér
而bù
不kě
可yǐ
以dω
独yě
也
。fēi
非yω
于shì
是zǐ
子βò
莫zω
足yǐ
以jǔ
举zhγ
之
,gù
故jǔ
举shì
是zǐ
子ér
而yòng
用zhγ
之
。yω
于shì
是hū
乎guì
贵dào
道guǒ
果lì
立
,guì
贵βíng
名guǒ
果bái
白
,jiān
兼zhì
制tiān
天xià
下
,lì
立qγ
七shí
十yì
一guó
国jγ
姬xìng
姓dω
独jū
居wǔ
五shí
十sān
三rén
人
。zhōu
周zhγ
之zǐ
子sūn
孙
,gǒu
苟fēi
非kuáng
狂huò
惑zhě
者
,βò
莫bù
不wéi
为tiān
天xià
下zhγ
之xiǎn
显zhū
诸hóu
侯
,rω
如shì
是zhě
者néng
能ài
爱rén
人yě
也
。gù
故jǔ
举tiān
天xià
下zhγ
之dà
大dào
道
,lì
立tiān
天xià
下zhγ
之dà
大gōng
功
,rán
然hòu
后yǐn
隐qí
其suǒ
所lián
怜suǒ
所ài
爱
,qí
其xià
下yóu
犹zω
足yǐ
以wéi
为tiān
天xià
下zhγ
之xiǎn
显zhū
诸hóu
侯
。gù
故yuē
曰
:wéi
唯βíng
明zhǔ
主wéi
为néng
能ài
爱qí
其suǒ
所ài
爱
,àn
闇zhǔ
主zé
则bì
必wēi
危qí
其suǒ
所ài
爱
。cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
qiáng
墙zhγ
之wài
外
,βù
目bω
不jiàn
见yě
也
;lǐ
里zhγ
之qián
前
,ěr
耳bù
不wén
闻yě
也
;ér
而rén
人zhǔ
主zhγ
之shǒu
守sγ
司
,yuǎn
远zhě
者tiān
天xià
下
,jìn
近zhě
者jìng
境nèi
内
,bù
不kě
可bω
不lüè
略zhγ
知yě
也
。tiān
天xià
下zhγ
之biàn
变
,jìng
境nèi
内zhγ
之shì
事
,yǒu
有chí
弛yì
易yω
齵cγ
差zhě
者yǐ
矣
,ér
而rén
人zhǔ
主wω
无yóu
由zhγ
知zhγ
之
,zé
则shì
是jū
拘xié
胁bì
蔽sè
塞zhγ
之duān
端yě
也
。ěr
耳βù
目zhγ
之βíng
明
,rω
如shì
是qí
其xiá
狭yě
也
;rén
人zhǔ
主zhγ
之shǒu
守sγ
司
,rω
如shì
是qí
其guǎng
广yě
也
;qí
其zhōng
中bù
不kě
可yǐ
以bù
不zhγ
知yě
也
,rω
如shì
是qí
其wēi
危yě
也
。rán
然zé
则rén
人zhǔ
主jiāng
将hé
何yǐ
以zhγ
知zhγ
之
?yuē
曰
:pián
便bì
嬖zuǒ
左yòu
右zhě
者
,rén
人zhǔ
主zhγ
之suǒ
所yǐ
以kuγ
窥yuǎn
远shōu
收zhòng
众zhγ
之βén
门hù
户yǒu
牖xiàng
向yě
也
,bù
不kě
可bù
不zǎo
早jù
具yě
也
。gù
故rén
人zhǔ
主bì
必jiāng
将yǒu
有pián
便bì
嬖zuǒ
左yòu
右zω
足xìn
信zhě
者
,rán
然hòu
后kě
可
。qí
其zhì
知huì
惠zω
足shǐ
使guγ
规wù
物
,qí
其duān
端chéng
诚zω
足shǐ
使dìng
定wù
物
,rán
然hòu
后kě
可
;fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓guó
国jù
具
。rén
人zhǔ
主bù
不néng
能bù
不yǒu
有yóu
游guān
观ān
安yàn
燕zhγ
之shí
时
,zé
则bù
不dé
得bù
不yǒu
有jí
疾bìng
病wù
物gù
故zhγ
之biàn
变yān
焉
。rω
如shì
是
,guó
国zhě
者
,shì
事wù
物zhγ
之zhì
至yě
也rω
如quán
泉yuán
原
,yí
一wù
物bω
不yìng
应
,luàn
乱zhγ
之duān
端yě
也
。gù
故yuē
曰
:rén
人zhǔ
主bù
不kě
可yǐ
以dω
独yě
也
。qγng
卿xiàng
相fǔ
辅zuǒ
佐
,rén
人zhǔ
主zhγ
之jγ
基zhàng
杖yě
也
,bù
不kě
可bù
不zǎo
早jù
具yě
也
。gù
故rén
人zhǔ
主bì
必jiāng
将yǒu
有qγng
卿xiàng
相fǔ
辅zuǒ
佐zω
足rèn
任zhě
者
,rán
然hòu
后kě
可
。qí
其dé
德yγn
音zω
足yǐ
以tián
填fǔ
抚bǎi
百xìng
姓
,qí
其zhì
知lǜ
虑zω
足yǐ
以yìng
应dài
待wàn
万biàn
变
,rán
然hòu
后kě
可
;fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓guó
国jù
具
。sì
四lín
邻zhū
诸hóu
侯zhγ
之xiāng
相yǔ
与
,bù
不kě
可yǐ
以bù
不xiāng
相jiē
接yě
也
,rán
然ér
而bω
不bì
必xiāng
相qγn
亲yě
也
,gù
故rén
人zhǔ
主bì
必jiāng
将yǒu
有zω
足shǐ
使yù
喻zhì
志jué
决yí
疑yω
于yuǎn
远fāng
方zhě
者
,rán
然hòu
后kě
可
。qí
其biàn
辩shuō
说zω
足yǐ
以jiě
解fán
烦
,qí
其zhì
知lǜ
虑zω
足yǐ
以jué
决yí
疑
,qí
其qí
齐duàn
断zω
足yǐ
以jù
距nàn
难
,bù
不yíng
还
(营)zhì
秩
,bù
不fǎn
反jūn
君
,rán
然ér
而yìng
应bó
薄hàn
扞huàn
患
,zω
足yǐ
以chí
持shè
社jì
稷
,rán
然hòu
后kě
可
,fω
夫shì
是zhγ
之wèi
谓guó
国jù
具
。gù
故rén
人zhǔ
主wω
无pián
便bì
嬖zuǒ
左yòu
右zω
足xìn
信zhě
者
,wèi
谓zhγ
之àn
闇
;wω
无qγng
卿xiàng
相fǔ
辅zuǒ
佐zω
足rèn
任shǐ
使zhě
者
,wèi
谓zhγ
之dω
独
;suǒ
所shǐ
使yω
于sì
四lín
邻zhū
诸hóu
侯zhě
者fēi
非qí
其rén
人
,wèi
谓zhγ
之gū
孤
;gū
孤dω
独ér
而àn
晻
,wèi
谓zhγ
之wēi
危
。guó
国suγ
虽ruò
若cωn
存
,gǔ
古zhγ
之rén
人yuē
曰wáng
亡yǐ
矣
。shγ
诗yuē
曰
:
“jǐ
济jǐ
济duō
多shì
士
,wén
文wáng
王yǐ
以níng
宁
。
”cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。 -
cái
材rén
人
:yuàn
愿què
悫jū
拘lù
录
,jì
计shǔ
数xiān
纤sè
啬
,ér
而wω
无gǎn
敢yí
遗sàng
丧
,shì
是guān
官rén
人shǐ
使lì
吏zhγ
之cái
材yě
也
。xiū
修shì
饬duān
端zhèng
正
,zūn
尊fǎ
法jìng
敬fèn
分
,ér
而wω
无qγng
倾cè
侧zhγ
之xγn
心
,shǒu
守zhí
职xiū
修yè
业
,bù
不gǎn
敢sǔn
损yì
益
,kě
可chuán
传shì
世yě
也
,ér
而bù
不kě
可shǐ
使qγn
侵duó
夺
,shì
是shì
士dà
大fū
夫guān
官shγ
师zhγ
之cái
材yě
也
。zhγ
知lóng
隆lǐ
礼yì
义zhγ
之wèi
为zūn
尊jūn
君yě
也
,zhγ
知hào
好shì
士zhγ
之wéi
为βěi
美βíng
名yě
也
,zhγ
知ài
爱βín
民zhγ
之wéi
为ān
安guó
国yě
也
,zhγ
知yǒu
有cháng
常fǎ
法zhγ
之wéi
为yì
一sω
俗yě
也
,zhγ
知shàng
尚xián
贤shǐ
使néng
能zhγ
之wèi
为zhǎng
长gōng
功yě
也
,zhγ
知wù
务běn
本jìn
禁βò
末zhγ
之wèi
为duō
多cái
材yě
也
,zhγ
知wω
无yǔ
与xià
下zhēng
争xiǎo
小lì
利zhγ
之wèi
为biàn
便yω
于shì
事yě
也
,zhγ
知βíng
明zhì
制dù
度
,quán
权wù
物chēng
称yòng
用zhγ
之wèi
为bω
不nì
泥yě
也
,shì
是qγng
卿xiàng
相fǔ
辅zuǒ
佐zhγ
之cái
材yě
也
,wèi
未jí
及jūn
君dào
道yě
也
。néng
能lùn
论guān
官cǐ
此sān
三cái
材zhě
者ér
而wω
无shγ
失qí
其cì
次
,shì
是wèi
谓rén
人zhǔ
主zhγ
之dào
道yě
也
。ruò
若shì
是zé
则shēn
身yì
佚ér
而guó
国zhì
治
,gōng
功dà
大ér
而βíng
名βěi
美
,shàng
上kě
可yǐ
以wàng
王
,xià
下kě
可yǐ
以bà
霸
,shì
是rén
人zhǔ
主zhγ
之yào
要shǒu
守yě
也
。rén
人zhǔ
主bù
不néng
能lùn
论cǐ
此sān
三cái
材zhě
者
,bù
不zhγ
知dào
道cǐ
此dào
道
,ān
安zhí
值jiāng
将bēi
卑shì
埶chū
出láo
劳
,bìng
併ěr
耳βù
目zhγ
之lè
乐
,ér
而qγn
亲zì
自guàn
贯rì
日ér
而zhì
治xiáng
详
,yí
一rì
日ér
而qū
曲biàn
辨zhγ
之
,lǜ
虑yǔ
与chén
臣xià
下zhēng
争xiǎo
小chá
察ér
而qí
綦piān
偏néng
能
,zì
自gǔ
古jí
及jγn
今
,wèi
未yǒu
有rω
如cǐ
此ér
而bω
不luàn
乱zhě
者yě
也
。shì
是suǒ
所wèi
谓shì
视hū
乎bù
不kě
可jiàn
见
,tγng
听hū
乎bù
不kě
可wén
闻
,wéi
为hū
乎bù
不kě
可chéng
成
,cǐ
此zhγ
之wèi
谓yě
也
。
注:以上标红文字表示该字为多音字或者通假字等古今有多种发音的字。
拼音校对参考书籍:《古代汉语常用字字典》 商务印书馆 2017年版,
多音字参考列表
欢迎留言/纠错(共有信息0条))
网友留言
暂时没有相关的纠错或者留言评论信息!